RYS. 7.4 — KINEMATYKA

Kinematyka — sprawdzian z fizyki, klasa 7

Ruch jednostajny i jednostajnie przyspieszony, prędkość, przyspieszenie i wykresy. Najpierw wzory, potem zadania rozpisane krok po kroku, na końcu grupa A do sprawdzenia się.

Grupa A — PDF za darmo ↓Ściąga wzorów

Lista kontrolna przed sprawdzianem

tor, droga i przemieszczenie; względność ruchu
ruch jednostajny prostoliniowy, prędkość i jej jednostki
zamiana km/h na m/s i odwrotnie
prędkość średnia
ruch jednostajnie przyspieszony i opóźniony, przyspieszenie
wykresy s(t) i v(t): odczyt i rysowanie
droga jako pole pod wykresem v(t)

UWAGA: Najczęściej dział 4 klasy 7; bywa nazwany „Ruch i jego opis” albo „Ruch prostoliniowy”.

Ściąga wzorów: Kinematyka

Poz.	Wzór	Oznaczenia	Jednostka
W1	$v = \frac{s}{t}$	$v$ — prędkość, $s$ — droga, $t$ — czas	$\frac{m}{s}$
W2	$s = v \cdot t$	droga w ruchu jednostajnym	$m$
W3	$a = \frac{Δ v}{t}$	$a$ — przyspieszenie, $Δ v$ — zmiana prędkości	$\frac{m}{s ^{2}}$
W4	$v = a \cdot t$	prędkość po czasie $t$ (start z miejsca)	$\frac{m}{s}$
W5	$s = \frac{a \cdot t ^{2}}{2}$	droga w ruchu przyspieszonym (start z miejsca)	$m$

Rozwiąż jak fizyk

liczby sprawdzone programem

3 zadania typowe dla sprawdzianu z tego działu, każde w 4 krokach: dane, szukane, wzór, obliczenia ze sprawdzeniem jednostek.

ZAD. 1

Rowerzysta przejechał 12 km w 40 minut. Z jaką średnią prędkością jechał? Podaj wynik w m/s.

1DANE
$s = 12 km = 12000 m$ $t = 40 min = 2400 s$
2SZUKANE
$v = ? [\frac{m}{s}]$
3WZÓR
$v = \frac{s}{t}$
4OBLICZENIA
$v = \frac{12 000 m}{2400 s}$ $v = 5 \frac{m}{s}$

SPRAWDZONO JEDNOSTKI

[m] : [s] = [\frac{m}{s}] ✓

Odpowiedź: Rowerzysta jechał ze średnią prędkością 5 m/s (to 18 km/h).

ZAD. 2

Samochód ruszył z miejsca i po 8 s jechał z prędkością 72 km/h. Oblicz jego przyspieszenie.

1DANE
$v = 72 \frac{km}{h} = 72 : 3, 6 = 20 \frac{m}{s}$ $t = 8 s$
2SZUKANE
$a = ? [\frac{m}{s ^{2}}]$
3WZÓR
$a = \frac{Δ v}{t}$ Start z miejsca, więc zmiana prędkości Δv = 20 m/s.
4OBLICZENIA
$a = \frac{20 \frac{m}{s}}{8 s}$ $a = 2, 5 \frac{m}{s ^{2}}$

SPRAWDZONO JEDNOSTKI

[\frac{m}{s}] : [s] = [\frac{m}{s ^{2}}] ✓

Odpowiedź: Przyspieszenie samochodu wynosiło 2,5 m/s².

ZAD. 3

Wózek ruszył z miejsca ruchem jednostajnie przyspieszonym i po 4 s miał prędkość 6 m/s. Jaką drogę przebył?

1DANE
$v = 6 \frac{m}{s}$ $t = 4 s$
2SZUKANE
$s = ? [m]$
3WZÓR
$s = \frac{v \cdot t}{2}$ Droga to pole trójkąta pod wykresem v(t): podstawa t, wysokość v.
4OBLICZENIA
$s = \frac{6 \frac{m}{s} \cdot 4 s}{2}$ $spr.: a = \frac{6}{4} = 1, 5 \frac{m}{s ^{2}}, s = \frac{1 , 5 \cdot 4 ^{2}}{2}$ $s = 12 m$

SPRAWDZONO JEDNOSTKI

[\frac{m}{s}] \cdot [s] = [m] ✓

Odpowiedź: Wózek przebył 12 m. Drugi wzór daje ten sam wynik.

Przelicznik jednostek działu

km/h → m/s (: 3,6)
m/s → km/h (· 3,6)
min → s (· 60)
h → s (· 3600)
km → m (· 1000)

Wszystkie jednostki z klas 7–8 w jednym miejscu: przelicznik jednostek.

Sprawdzian do wydruku

WYDANIE A · BEZPŁATNE

Grupa A sprawdzianu

Ruch jednostajny prostoliniowy: pełny arkusz grupy A do wydruku (bez klucza). Rozwiąż go na czas, jak na lekcji.

Pobierz PDF ↓

WYDANIE A–E · Z KLUCZEM

Grupy A–E, klucz, punktacja

Ruch jednostajny prostoliniowy — sprawdzian, klasa 7, grupy A–E. W sklepie Nie każ mu liczyć!

3,90 złW sklepie →

Więcej do tego działu

Sprawdzian A–E · 3,90 złRuch zmienny i wykresy

Grupa A gratis (PDF)W sklepie →
Kartkówka A–E · 3,90 złRuch jednostajny prostoliniowy

Grupa A gratis (PDF)W sklepie →
Karty pracy A–E · 3,90 złRuch jednostajny prostoliniowy

Karta A gratis (PDF)W sklepie →
Zestaw kart pracy · 7,90 złRuch i jego rodzaje, fizyka klasa 7

W sklepie →

Uwagi: typowe błędy

Dzielenie kilometrów przez minuty i wpisanie wyniku jako m/s — najpierw zamień na metry i sekundy.
Mylenie wykresu s(t) z v(t): pozioma linia na s(t) to postój, a na v(t) — ruch jednostajny.
„m/s” zamiast „m/s²” przy przyspieszeniu.

Jak zamienić km/h na m/s?

Podziel przez 3,6. Na przykład 72 km/h : 3,6 = 20 m/s. Z m/s na km/h mnożysz przez 3,6.

Jak policzyć drogę z wykresu v(t)?

Policz pole figury pod wykresem: prostokąt (ruch jednostajny) albo trójkąt (start z miejsca).

UWAGA DLA NAUCZYCIELA

Dwa sprawdziany w grupach A–E: „Ruch jednostajny prostoliniowy” i „Ruch zmienny i wykresy”, do tego kartkówka i karty pracy z ruchu jednostajnego.

Zestaw w sklepie →